Мараль

Калеснікава: «Мяне шакуе маштаб нянавісці і агрэсіі». Марыя патлумачыла, што для яе значыць вяртанне да нармальнасці

«Нават у турме я не дазваляла сабе адмовіцца ад таго, каб жыць сваім жыццём, а мой смех успрымалі як правакацыю». Марыя Калеснікава ў інтэрв’ю выданню Die Zeit расказала, як ў зняволенні імкнулася адчуваць сябе вольнай і што думае пра свет, у якім апынулася… Read More ›

ЭТНАЦЫД БЕЛАРУСАЎ – Генадзь Коршунаў: Дынаміка рэпрэсіўнага ціску ў Беларусі

(асаблівасці 2025 года) Дынаміка рэпрэсіўнага ціску ў Беларусі (асаблівасці 2025 года) Генадзь Коршунаў Беларуская сацыялагічная група file:///C:/Users/Piotra/Downloads/Repression_in_Belarus%20(2).pdf Уводзіны Маштабны ціск і бясконцыя рэпрэсіі – рэчаіснасць сучаснай Беларусі. Аб гэтым сведчыць кожная новая справаздача праваабаронцаў. Апошнім часам рабіць паўнавартасны маніторынг рэпрэсіўнага… Read More ›

Выйшла шчырая кніга пра эміграцыю вачыма 25‑гадовай супрацоўніцы ЭПАМа

Дар’я Ракава выехала ў Польшчу ў 2018‑м 18-гадовай, вучыцца. У эміграцыі яна перажыла кавідную ізаляцыю, немагчымасць прыехаць у Беларусь пасля 2021-га, пачатак вайны ва Украіне і змены ў стаўленні да беларусаў. Цяпер яна выкладае польскую мову як замежную і працуе… Read More ›

«Беларусы дастаткова мудрыя, каб чакаць». Севярынец выступіў у Вільні

22 студзеня, праз месяц пасля вызвалення і дэпартацыі ў Літву, палітык Павел Севярынец сустрэўся з беларусамі Вільні. «Наша Ніва» наведала першы публічны выступ Севярынца пасля зняволення. Сустрэчу Павел назваў «Ключ да Беларусі» — маўляў, хаця «нас вывезлі з Беларусі і… Read More ›

«Для беларускіх уладаў я, хутчэй, магчымасць, а не пагроза». Калеснікава дала вялікае інтэрв’ю Золатавай

«Калі на Валадарцы знаходзіліся ўжо і Марыя Калеснікава, і я, мае калегі звярнуліся да яе з просьбай аб інтэрв’ю. Тады Маша адказала, што зможа пагаварыць толькі са мной. У СІЗА і ў калоніі гэта было зрабіць праблематычна», — піша Марына… Read More ›

«Именно такие люди показывают, что Беларусь — не Россия»

4 У украинцев и белорусов общие ценности и будущее. Известный украинский журналист Евгений Климакин рассказал, почему его соотечественникам важно прочитать новую книгу американского историка Юрия Фельштинского «Беларусь Натальи Радиной. Журналистка против диктатора». На презентации книги, которая прошла 16 января в варшавском Центре Анджея Вайды, журналист… Read More ›

Этнацыд беларусаў: Лукашэнкаўскі рэжым выцясьніў з краіны каля мільёна беларусаў – цяпер імпартуе людзей: Беларусь гадамі пляжыла Еўропу за мігрантаў, цяпер сама джгае тым жа шляхам

Улады нічога не зрабілі для вяртання беларусаў, якія выехалі. Затое 2025‑ы стане годам рэкорднага росту колькасці замежных работнікаў. Да канца 2025 года Беларусь падышла з парадаксальнай сітуацыяй: афіцыйна — рэкордна нізкае беспрацоўе, неафіцыйна — востры кадравы голад. У дзяржаўным банку вакансій сёння… Read More ›

«Вы пачынаеце стагнаць, лухту розную гнаць» — філосаф Мацкевіч павучаў блогера Пятрухіна

На ютуб-канале «Народны рэпарцёр» Сяргей Пятрухін апублікаваў запіс сваёй размовы з філосафам Уладзімірам Мацкевічам. Месцамі яна была вельмі эмацыйная. Падаем найбольш вострыя моманты. «Дзе дакументы?» Адной з тэм гутаркі стаў аповед Пятрухіна аб тым, як ён патрабаваў ад дэлегатаў Каардынацыйнай… Read More ›

Што Бяляцкі расказаў пра турму, вайну, Нобэлеўскую прэмію і будучыню Беларусі. Поўны тэкст інтэрвію Свабодзе

Алесь Бяляцкі  Падзяліцца Вызвалены з турмы і вывезены ў Літву ляўрэат Нобэлеўскай прэміі міру 2022 года Алесь Бяляцкі ў Вільні даў вялікае інтэрвію Радыё Свабода. Публікуем поўны тэкст інтэрвію. Сярод іншага Алесь Бяляцкі адказаў, — Хочам пагаварыць з вамі, Алесь, як з… Read More ›

Што кажуць Мацкевіч, Карпаў, Чарняўская і іншыя пра прэс-канферэнцыю Бабарыкі і Калеснікавай

Пасля прэс-канферэнцыі вызваленых палітзняволеных, у якой у тым ліку ўдзельнічалі Віктар Бабарыка і Марыя Калеснікава, меркаванні беларусаў падзяліліся. Паглядзелі, як адрэагавалі вядомыя асобы. Прадпрымальнік і блогер Аляксандр Кныровіч заклікае не панікаваць. Бо, маўляў, з намі размаўляюць «госці з мінулага» — людзі, якія… Read More ›

Вучоны жорстка паставіў Лукашэнку на месца

10 тэзісаў «ў труну» дыктатара. Вучоны ў каментарыі «Філіну» адказаў на выпады Лукашэнкі ў адносінах да беларускай навукі і яе прадстаўнікоў. Яго нядаўні разнос наглядна паказаў, што менавіта рэжым лічыць навукай і чаму ў бліжэйшы час нічога добрага там чакаць не даводзіцца…. Read More ›

Ціханоўская атрымала прэмію імя Маргарэт Тэтчэр і прысьвяціла яе беларускім жанчынам

12 сьнежань 2025, 10:46  Падзяліцца  Глядзець камэнтары Цырымонія ўручэньня адбылася 11 сьнежня ў Рыме. Прэмію разам са Сьвятланай Ціханоўскай атырмала прэм’ер-міністар Італіі Джорджа Мэлёні. Цырымонія прайшла на Кангрэсе эўрапейскіх кансэрватараў у Рыме. Як паведаміў «Позірк», Сьвятлана Ціханоўская прысьвяціла прэмію «сьмелым беларускім жанчынам, якія… Read More ›

Сталі вядомыя ляўрэаты прэміі праваабарончай супольнасьці за 2025 год

10 сьнежань 2025, 20:36  Падзяліцца  Глядзець камэнтары  Друкаваць Цырымонія ўручэньня прайшла ў Вільні і была прымеркаваная да Міжнароднага дня правоў чалавека, які адзначаецца 10 сьнежня. Прэмію прысудзілі ў чатырох намінацыях, паведаміла «Вясна». • «Праваабаронца году» — прваабаронцы Павал Левінаў, Алена Масьлюкова і кіраўніца… Read More ›

Калі дыктатуру скінулі самі сілавікі: як маладыя афіцэры зрабілі Партугалію дэмакратычнай

У ноч на 25 красавіка 1974 года вайскоўцы са зброяй у руках занялі галоўныя аб’екты сталіцы. Партугальскі ГУБАЗіК спрабаваў супраціўляцца, але нядоўга. Шлях да дэмакратыі быў розны для розных краін. У Партугаліі сістэму змянілі тыя, хто мелі яе бараніць: вайскоўцы.  Партугалія… Read More ›

Мацкевіч: Абараняйце сваіх лідараў

Філосаф Уладзімір Мацкевіч назваў «самаарганізацыю без кіраўніцтва» міфам і паказаў на галоўную прычыну згасання пратэстаў у 2020-м. На яго думку, гэта няздольнасць грамадства фізічна абараняць абраных ім жа лідараў. Развагамі «аб тым, як з’яўляюцца лідары» Уладзімір Мацкевіч падзяліўся на сваёй старонцы ў… Read More ›

«Замест выратавання Еўропы цэнтрысты вядуць яе ў прорву»

Еўрапейскія цэнтрысты абяцалі выратаваць кантынент ад папулізму. Але не маючы выразнага праекта будучыні, улады праводзяць палітыку, якая толькі падсілкоўвае ўльтраправых, рыхтуючы ідэальную глебу для іх трыумфу, разважае ў эсэ для The New York Times Дэвід Бродэр, эксперт па еўрапейскай палітыцы і аўтар… Read More ›

Тэкст выступу Гары Каспарава на форуме ў Галіфаксе

Украіна — адзіная краіна, якая вядзе вайну, прыкрываючы сабой Еўропу. Адзін з лідараў расійскай апазіцыі Гары Каспараў на форуме Halifax International Security Forum раскрытыкаваў пазіцыю ЗША ў адносінах да Украіны. Падаем поўны тэкст ягонага выступу: – Тое, што тут (на Захадзе)… Read More ›

Махатма Гандзі: ад чалавека, які верыў імперыі і ў імперыю, да чалавека, які тую імперыю перамог

Разам са сваім народам Махатма прайшоў доўгую эвалюцыю. Не ўсё з запаветаў Гандзі могуць пераняць беларусы. Тактыка Гандзі працавала ва ўмовах прававой дзяржавы, якой была Брытанская імперыя. У нас сітуацыя іншая. І тым не менш, захапляльная гісторыя жыцця і перамогі… Read More ›

Бяспалаў канчаткова рассварыўся з Ціханоўскім: Для яго добры толькі адзін чалавек — Пракоп’еў

Былы прэс-сакратар Сяргея Ціханоўскага Сяргей Бяспалаў кажа, што той на год з’язджае ў ЗША, пакінуўшы Святлану і дзяцей у Літве. Бяспалаў напісаў на сваёй старонцы ў фэйсбуку: «Заўсёды сорамна і балюча расчароўвацца ў людзях. Асабліва калі ты спачатку зачароўваешся чалавекам, якога на… Read More ›

«Вярнуўшыся, мы ўбачым нязвыклы ландшафт на вуліцах гарадоў, якія сталі незнаёмымі»

Культуролаг Юлія Чарняўская патлумачыла ў фэйсбуку, чаму лукашысты ўжо пяць гадоў нішчаць у Беларусі ўсё не сваё, калі яно нават без найменшага намёку на палітыку. І чаму з часам нешта зноў прарасце, але ўжо па-іншаму. Часам чую: маўляў, столькі добрага і зручнага… Read More ›

Ціханоўскі ў Ельскім універсітэце прапанаваў тры элементы стратэгіі ЗША наконт Беларусі

Былы палітвязень заклікаў ЗША не будаваць стратэгію ў разліку на Лукашэнку, а загадзя рыхтавацца да транзіту ўлады. І прапанаваў тры канкрэтныя крокі для гэтага. «Калі б я хацеў драмы, я б пазваніў у Netflix» Сваё выступленне перад студэнтамі і выкладчыкамі… Read More ›

Дарагія чытачы! Запрашаем вас пачытаць 36-ты нумар часопіса “КУЛЬТУРА. НАЦЫЯ”

Будзем рады, калі ён вам спадабаецца і ў вас узнікне жаданьне падзяліцца з працай часопіса са сваімі блізкімі людзьмі. Калі ласка, зрабіце рэкламу часопісу і рассылайце добрую вестку аб ім. Шчыра дзякуем і віншуем вас з надыходзячымі сьвятамі – Калядамі… Read More ›

Liavon Karpovich: Autumn. Prosperity. The highest power (XVI century – first half of the XVII century)(webzine “Culture. Nation,” issue 36, November 2025, pp. 50-104, www.sakavik.net)

Abstract. The magazine “Culture. Nation” continues Mr. L. Karpovich’s historical stories about our homeland, based on postage stamps. This time the author provides a detailed description of events in the Grand Duchy of Lithuania, especially concerning the 16th and 17th… Read More ›

Piotra Murzionak: In Memory of Iryna Farion and Andriy Parubiy – self-sacrificing intellectuals and nationalists of contemporary Ukraine  (webzine “Culture. Nation,” issue 36, November 2025, pp. 214-217, www.sakavik.net)        

Abstract. The editorial board of the journal Culture. Nation has decided to pay tribute to Iryna Farion and Andriy Parubiy — people who tragically perished for their convictions in life, which were dedicated to constant work for the benefit of the Ukrainian… Read More ›

Юрась Рапецкий: Вечная ли душа человека? (веб-журнал «Культура. Нация», №36, ноябрь 2025, 133-140, www.sakavik.net)

Аннотация. В статье «Вечна ли человеческая душа?» автор Ю. Рапецкий отвечает на вопросы, поставленные ему другом, о вечности или «невечности» человеческой души. Статья начинается с трёх вопросов, затем передаётся более детальная статья, в которой автор указывает на библейское учение о… Read More ›

Людмила Андилевка – «Грустная сказка» (веб-журнал «Культура. Нация», №36, ноябрь 2025, 152-167, www.sakavik.net)

  Невялікі гарадок Блюм, ціхі і сонны, прыторкнуўся на шырокім шляху між мегаполісаў са шклянымі гмахамі, яскравымі бігбордамі, непрыкметны, нібы з мінулага стагоддзя. Само сабой цякло б жыццё ў ім, набірала моц хараство: працавітыя месцічы ніколі не сядзелі без хлеба,… Read More ›

Пётра Мурзёнак: Как правильно здороваться по нашему? (веб-журнал «Культура. Нация», №36, ноябрь 2025, 170-174, www.sakavik.net)       

                                                                          Аннотация. Автор, на примере взаимоотношений с родными людьми, рассуждает в данном очерке о том, как правильно здороваться по-беларусски.

«Яны змагаюцца супраць Ціханоўскай больш зацята, чым супраць «рускага мира» і лукашызму», —Дзядок пра сход крытыкаў Ціханоўскай

 Падзяліцца  Глядзець камэнтары Што рэалізацыя мірнага пляну ЗША азначала б для Беларусі? Чаго дамагаюцца крытыкі Ціханоўскай? Хто выйграе ад адкрыцьця межаў? Што прынясе бюджэту новы раунд барацьбы з «дармаедамі». У чым галоўная інтрыга «Прадмовы» у Варашаве? Гэтыя ды іншыя падзеі тыдня Ганна Соўсь абмяркоўвае ў жывым эфіры… Read More ›

«Асану вы павінны пець не каланізатарам, а акупантам». Карпаў адказаў Святлане Алексіевіч

У інтэрв’ю El País нобелеўская лаўрэатка Святлана Алексіевіч адказала на пытанне, як яна ставіцца да адмовы ад рускай мовы ва Украіне? «Я супраць, але думаю, што гэта часовая з’ява, выкліканая адчаем, а не пастаянная тэндэнцыя. Урэшце, мовы, якія пакінулі пасля сябе каланізатары ў Афрыцы, сталі… Read More ›

«Я супраць. Мовы, якія пакінулі пасля сябе каланізатары ў Афрыцы, сталі шляхам да цывілізацыі». Алексіевіч адказала, як ставіцца да адмовы ад рускай мовы ва Украіне

У інтэрв’ю іспанскаму выданню El País нобелеўская лаўрэатка Святлана Алексіевіч адказала на пытанне пра сваё стаўленне да моўнага пытання.  El País: Вы беларуская пісьменніца, але пішаце па-руску. Ці можа беларуская культура развівацца ў рускай мове, як ірландская ў англійскай? Алексіевіч: Так. Я беларуская пісьменніца, і я пішу… Read More ›

«У турме я любіў выносіць смецце». Гісторыя Мандэлы, які разумеў, што немагчыма заманіць ворага ў засаду, калі не ведаеш, як мысляць яго генералы

Часам усмешкай можна зрабіць больш, чым жэстачайша. Нэльсан Мандэла гэта даказаў. Хоць яго выпрабаванні былі не меншымі, чым тое, праз што праходзяць беларусы. Нэльсан Мандэла нарадзіўся 18 ліпеня 1918 года ў невялікай вёсцы ў сям’і, якая прыналежала да арыстакратыі народа коса (і для яго… Read More ›

«Ён адказаў: Я ненавіджу хахлоў. І ўсё». Алексіевіч расказала, з якімі людзьмі ёй давялося гаварыць, збіраючы матэрыялы для новай кнігі

Лаўрэатка Нобелеўскай прэміі Святлана Алексіевіч у інтэрв’ю іспанскаму выданню El País падзялілася падрабязнасцямі пра сваю новую кнігу, якую хоча скончыць у наступным годзе.  El País: Над якой кнігай вы цяпер працуеце? Святлана Алексіевіч: Яна яшчэ не скончаная. Я амаль завяршыла яе, калі пачалася вайна, і… Read More ›

Этнацыд беларусаў: Міжнародны саюз беларускіх пісьменьнікаў: у першай палове 2025 году русыфікацыйныя працэсы ў Беларусі ўзмацніліся

16 ліпень 2025, 16:52  Глядзець камэнтары  Друкаваць Першая палова 2025 году адзначылася яшчэ большай інтэнсыфікацыяй русыфікацыі ў Беларусі — як на ідэалягічным, так і на інстытуцыйным узроўнях. Падзеі ўнутры краіны і крокі, зробленыя Расеяй, сьведчаць пра скаардынаваную палітыку культурна-моўнай экспансіі, скіраваную на выцясьненьне беларускай… Read More ›

«Усё сабрана, як у фокус, празь лінзу аднаго лёсу». Апублікаваныя ўспаміны Рыгора Бярозкіна пра рэпрэсіі ў Беларусі 1920–1940 гадоў

08 лістапад 2025, 11:00 Падзяліцца  Глядзець камэнтары  Друкаваць Як Віталь Вольскі арыштоўваў людзей і прыходзіў зь ператрусам да Якуба Коласа, а Кандрат Крапіва і Пятро Глебка даносілі на калегаў. Апублікаваныя дзьве часткі канспэкту ўспамінаў Рыгора Бярозкіна, аднаго з найлепшых крытыкаў і літаратуразнаўцаў Беларусі. «Не дай прапасьці… Read More ›

НРАВЫ СОВРЕМЕННОЙ БЕЛАРУСКОЙ МОЛОДЁЖИ. БОЖЕ ПРОСТИ!

Хто тыя 17‑гадовы блогер і яго 37‑гадовая нявеста, якія шыкоўна жылі на мільён, скрадзены са збору на хворае дзіця? Пара, якая скрала амаль мільён рублёў ахвяраванняў, раней удзельнічала ў праўладным рэаліці-шоў «Фабрыка блогераў». Завуць блогераў з Гродна Міхаіл Драгун і Яўгенія… Read More ›

Этнацыд беларусаў: «Расстрэльвалі службоўцаў, рэктараў, работнікаў саўгасаў». Ня толькі літаратары. Хто яшчэ стаў ахвярай «чорнай ночы»

29 кастрычнік 2025, 14:17  Глядзець камэнтары У ноч з 29 на 30 кастрычніка 1937 году ў Менску былі расстраляныя больш за 110 прадстаўнікаў творчай і навуковай інтэлігенцыі, супрацоўнікаў наркаматаў, партыйных работнікаў. Добра вядомыя імёны 22-х расстраляных літаратараў. А хто астатнія 90? Дзякуючы акцыі «Ноч расстраляных паэтаў», якая ўпершыню… Read More ›

«Не Лукашэнка вінаваты. І не сілавікі». Мацкевіч пра працу над памылкамі

Былы палітвязень, філосаф, метадолаг Уладзімір Мацкевіч у інтэрв’ю «Свабодзе» расказаў пра памылкі, якія ён і беларускае грамадства зрабілі ў 2020-м. — Спадар Уладзімір, вы трымалі месячную паўзу на інтэрвію пасьля выхаду з турмы, ужо пачалі трошкі выказваць свой погляд на тое, што цяпер адбываецца, што… Read More ›

Этнацыд беларусаў: «У капцюрох ГПУ». Стагоддзе небяспечнай наіўнасці і дарэмных мараў беларускай эміграцыі

У 1920‑я бальшавікам удалося адурманіць частку беларускіх дзеячаў за мяжой і завабіць у «беларускі П’емонт», які аказаўся смяротнай пасткай. Сёння ў беларускай палітычнай эміграцыі толькі адзінкі тых, хто хоча паверыць у тое, што ў Беларусі ўжо ўсё наладзілася і можна… Read More ›

Мяккі пaдыход да Лукашэнкі заўсёды меў і будзе мець кепскія наступствы — палітоляг Аркадзь Мошэс

19 верасень 2025, 16:53 Польшча, перакрываючы мяжу зь Беларусьсю, сыходзіла з прыярытэту бясьпекі. Эўропа падтрымлівае гэты крок, яна адышла ад формулы «зьмены праз гандаль», мяркуе дырэктар дасьледчых праграмаў Усходняга суседзтва і Расеі ў Фінскім інстытуце міжнародных дачыненьняў Аркадзь Мошэс. Сьцісла:… Read More ›

Мікола Бугай: Дракахруст зразумеў мой артыкул з дакладнасцю да наадварот

Найгоршае, што можа быць, гэта гульня ў карысны ідыятызм, піша Мікола Бугай, рэзка палемізуючы з водгукам Юрыя Дракахруста на свой артыкул «Трэба перагарнуць старонку 2020-га і пачаць жыць новымі рэаліямі».  «З гэтай уладай няма пра што размаўляць, яна не мае… Read More ›

Пісьменніца Таццяна Заміроўская расказала пра новую кнігу, сны пра Лукашэнку, кошт жыцця ў Нью-Ёрку і тое, чаму злуе на некаторых беларусаў

Пісьменніца і журналістка Таццяна Заміроўская нядаўна парадавала чытачоў новай кнігай. Яна складзеная з яе дзённіка гонза-назіранняў за наведнікамі буціка ў Нью-Ёрку з самымі дарагімі свечкамі ў свеце. Там Таццяна працавала спачатку прадаўцом, пасля менеджаркай. Выданне пад трывожнай назвай «Свечкі апакаліпсіса»… Read More ›

«Не забудзем, не даруем» праваднікам этнацыду беларусаў: Кіраўнік Ліды заклікаў сілавікоў не спыняць палітычных рэпрэсій

Старшыня Лідскага райвыканкама Аляксандр Вярсоцкі браў удзел у пашыранай нарадзе мясцовага РАУС, на якім падводзіліся вынікі працы за апошняе паўгоддзе. Як адзначаецца ў надрукаваным у мясцовай дзяржаўнай газеце рэпартажы, ён у сваёй прамове «адзначыў плённую сумесную працу па вырашэнні актуальных пытанняў» і нагаварыў… Read More ›

Ці можна будаваць Беларусь па-за межамі Беларусі? Дыскутавалі Ягораў, Гарбацкі, Югася Каляда

У рамках фестывалю «Тутака» абмеркавалі магчымасці беларусаў замежжа захоўваць беларускую культуру і сувязі з радзімай. Але не толькі гэта. Перакладчык Уладзіслаў Гарбацкі казаў, што для яго радзіма — гэта беларуская мова, а Андрэй Ягораў заявіў пра спрэчны статус Офіса Ціханоўскай…. Read More ›

Гісторык Алег Латышонак пра эмігрантаў новай хвалі: «Гавораць па-расійску ў сітуацыі, калі маскаль топча Беларусь! Проста жах!»

У Польшчу прыехалі з Беларусі на працягу апошніх гадоў больш за 150 тысяч беларусаў. Ці дае шанец гэтая сітуацыя на тое, каб адбылося збліжэнне і з’яднанне, было наладжана больш цеснае супрацоўніцтва этнічных беларусаў у Польшчы і тых, хто прыехаў з… Read More ›

Этнацыд беларусаў: Праваабаронцы параўналі статыстыку памілаваньняў палітвязьняў і прызнаньня новых: 105 супраць 167

09 ліпень 2025, 15:00  Глядзець камэнтары Памілаваньні, якія парйшлі ў 2025 годзе, не паляпшаюць сытуацыю з палітвязьнямі ў Беларусі. Сёлета новых палітвязьняў у Беларусі стала больш, чым было памілавана ўладамі. Праваабарончы цэнтар «Вясна» падлічыў, ці зьменшылася колькасьць палітвязьняў у Беларусі за… Read More ›