Гісторыя

Беларускі герой Чылі

31.07.2018 Сёння – дзень народзінаў Ігната Дамейкі. Ігнат Дамейка нарадзіўся на Горадзеншчыне 31 ліпеня 1802 году. У 14 гадоў ён паступіў у Віленскі ўнівэрсытэт, а ў 15 атрымаў ступень кандыдата навук у філязофіі. Пасьля паразы паўстаньня 1830-31 зьехаў за мяжу ды… Read More ›

Беларускія археолагі знайшлі амулет, якому 4500 гадоў

Падчас раскопак старажытнага паселішча эпохі нэаліту на мяжы Бешанковіцкага і Сеньненскага раёнаў археолягі знайшлі ўнікальны артэфакт — фрагмэнт касьцяной падвескі ў форме галавы зьмяі, піша радыё «Свабода». Археоляг Максім Чарняўскі, кіраўнік экспэдыцыі Інстытуту гісторыі Нацыянальнай акадэміі навук, якая стаіць лягерам ля вёскі… Read More ›

Міхал Валовіч: Што мы ведаем пра кіраўніка паўстання на Слонімшчыне 1833 года

2.08.2018 Шляхціц лічыў, што ў вызвольным змаганні асноўнай сілай павінны быць народныя масы. Міхал Валовіч нарадзіўся 18 чэрвеня 1806 года ў вёсцы Парэчча (Слонімскі раён). Ведамы як філарэт, філамат, удзельнік вызвольнага руху, кіраўнік сялянскага паўстання на Слонімшчыне ў 1833 годзе,… Read More ›

Валер Каліноўскі: У Францыі яны былі рускімі, у Беларусі — французамі. Гісторыя сям’і, якая паверыла Сталіну

ГІСТОРЫЯ Радыё Свабода 26 ЛІПЕНЬ 2018, 08:00 Эмігранты зь міжваеннай Польшчы ў Францыі. Сьвяткаваньне першай камуніі (першага прычасьця ў касьцёле) Леакадзіі Дзержаноўскай (у белым трэцяя зьлева), побач зьлева яе брат Мечыслаў і бацька Станіслаў. Справа стаіць сям’я эмігрантаў з Заходняй… Read More ›

Дзмітры Гурневіч: Як маленькая краіна бяз войска паставіла на калені імпэрыю

Прагматызм вучыць, што маленькія краіны бясьсільныя перад вялікімі, а перад імпэрыямі яны і пагатоў нішто. Прыхільнікі палітычнага рэалізму кажуць, што абараніць свае інтарэсы ў спрэчцы з гігантамі маларэальна, таму лепш дастоўвацца да мацнейшых. У гісторыі нямала выпадкаў, калі маленькія народы… Read More ›

От Олельковичей к Радзивиллам: как Слуцк стал одним из главных городов ВКЛ

13 ліпеня 2018 год История расцвета и славы древнего княжеского города. Для истории Слуцка рубеж XVI—XVII вв.еков стал временем судьбоносных перемен. Превратности истории и человеческой судьбы всегда ходят рядом. Однако именно в этот период они неразрывно переплелись. В силу обстоятельств… Read More ›

Аўтар першага падручніка гісторыі Беларусі: «На ім вырасла цэлае пакаленьне з новым сьветапоглядам»

Радыё Свабода 29 чэрвеня 2018 года ММ КШ Васіль Ракуць трымае першы ў незалежнай Беларусі школьны падручнік гісторыі краіны, выдадзены ў 1996 годзе Глядзець камэнтары Друкаваць Былы настаўнік гісторыі Новадзявяткавіцкай школы Слонімскага раёну Горадзеншчыны Васіль Ракуць прыгадвае, як у 1990-я ўдзельнічаў у напісаньні… Read More ›

У Курапатах адзначылі 30-годдзе раскрыцця інфармацыі пра расстрэлы 

Ва ўрочышчы Курапаты, што пад Менскам, а 13-й гадзіне 3 чэрвеня пачаўся арганізаваны Кансерватыўна-хрысціянскай партыяй БНФ і санкцыянаваны ўладамі мітынг-рэквіэм «Дзень памяці пра генацыд», паведамляе «Радыё Свабода». Фота: Яўген Ярчак, Tut.by. Паводле «Свабоды», на акцыю сабралася некалькі соцень чалавек, а партал Tut.by паведамляе пра… Read More ›

Ганна Соўсь: Як гісторык Алена Маркава пераасэнсоўвае беларусізацыю 90-х

18 мая 2018 года Гісторык Алена Маркава.   Глядзець камэнтары Друкаваць Як у Чэхіі вялікай канкурэнцыі выйграць трохгадовы грант на дасьледаваньне найноўшай беларускай гісторыі? Зь якімі выклікамі сутыкаецца ў акадэмічным асяродзьдзі жанчына, якая прысьвячае сваё жыцьцё навуцы? Як прасоўваць беларускія… Read More ›

Мікалай Нікалаеў: Як імператар Аляксандр ІІ спрычыніўся да беларускага нацыянальнага праекта

29 красавіка спаўняецца 200 год ад нараджэння расійскага імператара Аляксандра ІІ — адзінага, якому быў прысвечаны верш па-беларуску. Аляксандр ІІ. З маладым царом у Літве і Польшчы звязвалі надзеі. Старэйшы сын цара Мікалая І, ён заняў трон пасля смерці бацькі… Read More ›

ІРЫНА ГЕРАСІМАВА: Ідэя гэбрайскай аўтаноміі і БНР

PAWET.NET 14 студзеня 2018 года Вядомыя сябры гэбрайскіх палітычных партыяў актыўна ўдзельнічалі у працы Рады БНР. Сярод пытаньняў гісторыі беларускага вызвольнага руху адным з важнейшых ёсьць вывучэньне дачыненьняў беларусаў-незалежнікаў і прадстаўнікоў нацыянальных рухаў іншых народаў, якія жывуць у Беларусі. У… Read More ›

Ігар Смалянчук: 8 тэзісаў пра шлях да БНР

13 студзеня 2018 года Прафэсар, гісторык Алесь Смалянчук Падзяліцца Глядзець камэнтары Друкаваць Прафэсар, гісторык Алесь Смалянчук прымеркаваў да 100-годзьдзя БНР тры лекцыі, якія пачаў чытаць у Горадні ў Цэнтры гарадзкога жыцьця. Паводле яго, юбілей БНР — нагода паразважаць пра эвалюцыю… Read More ›

5 сьнежня 1917 года пачаў працу Першы Усебеларускі з’езд, які адчыніў новую старонку Беларускай дзяржаўнасьці

  5 сьнежня 1917 года пачаў працу Першы Усебеларускі з’езд Першы Ўсебеларускі з’езд, які адбыўся 5-17 сьнежня 1917 года ў Мінску і на якім прысутнічалі дэлегаты з усяго краю – 1167 дэлегатаў з правам рашаючага голаса і 705 дэлегатаў з… Read More ›

Як 100 гадоў таму выглядала першая сталіца ВКЛ

Чым гандлявалі на наваградзкім рынку, як выглядаў цэнтар гораду, што можна было ўбачыць з Замкавай гары і іншыя цікавінкі гораду. У Нацыянальнай бібліятэцы Польшчы захоўваюцца сотні старых фатаздымкаў Наваградку. Некалькі гадоў таму бібліятэка пачала разьмяшчаць некаторыя зь іх у сеціве…. Read More ›

Военная слава белорусов: 12 крупнейших побед нашей истории

20.10.2017 Белорусы всегда отличались своим боевым духом. 2 «Радыё Рацыя» собрала 12 наиболее значимых побед в нашей истории. Осень 1362 – Битва на реке Синие Воды Закончилось победой войска Литовского королевства под управлением великого князя Ольгерда над войсками трех татарских правителей Подольской земли… Read More ›

Як БНР змагалася за дзяржаўнасьць і тэрыторыю

9 кастрычніка 2017 года Знойдзены унікальныя архіўныя дакумэнты з подпісамі Лёсіка і Луцкевіча. Карэспандэнтка «Свабоды» знайшла ў кіеўскіх архівах унікальныя матэрыялы пра супрацоўніцтва амаль 100 гадоў таму паміж новаабвешчанымі БНР і УНР. Дакумэнты падпісаныя Язэпам Лёсікам і Антонам Луцкевічам. За час свайго існаваньня Беларуская Народная Рэспубліка… Read More ›

Ад Рагвалода да святой Еўфрасінні. У Полацку з’явіўся помнік беларускай дзяржаўнасці ВАМ ПАДАБАЕЦЦА?

У Полацку недалёка ад Сафійскага сабора 25 жніўня пачалі ўсталёўваць памятны знак «Полацк — калыска беларускай дзяржаўнасці». Урачыстае адкрыццё запланавана падчас святкавання Дня беларускай пісьменнасці. Фота: Андрэй Бухавецкі Аўтар памятнага знака — мінскі скульптар Уладзімір Піпін. Ягоны твор увасабляе сабой з аднаго боку калыску, з якой… Read More ›

Пётра Мурзёнак: Аб пераносе Дня незалежнасьці Рэспублікі Беларусь з 3 ліпеня

  Пётра Мурзёнак: Аб пераносе Дня незалежнасьці Рэспублікі Беларусь з 3 ліпеняНіколі ў гісторыі Беларусі гэтая дата, 3 ліпеня, не была нейкім чынам зьвязана з абвяшчэньнем ці з заваяваньнем незалежнасьці краіны. Пасьля развалу СССР Дзень незалежнасьці сьвяткаваўся 27 ліпеня на… Read More ›

Галіна Туміловіч: Беларусь у свеце глабалізацыі і сцвярджэння нацыянальных ідэнтычнасцяў. Часопіс “Культура, Нацыя”, №18, чэрвень 2017, с. 65-76.

Галіна Туміловіч: Беларусь у свеце глабалізацыі і сцвярджэння нацыянальных ідэнтычнасцяў                                                                               Беларусь, твой народ дачакаецца                                                                               Залацістага, яснага дня…                                                                                                       Максім Багдановіч Галіна Туміловіч, кандыдат гістарычных навук (Беларусь), кавалер Ордэна Акадэмічных пальм (Францыя) У свой час найвыбiтнейшы фiлосаф 20 ст.,… Read More ›

Galina Tumilovich: Belarus from the Grand Duchy of Lithuania to globalization: what heritage shall we take with us? Abstract, magazine “CULTURE, NATION”, June 2017, issue 18, pp. 55-64)

  Galina Tumilovich: Belarus from the Grand Duchy of Lithuania to globalization: what heritage shall we take with us? Abstract, magazine “CULTURE, NATION”, June 2017, issue 18, pp. 55-64) Keywords: globalization, identity, nation, Belarusianness, border, debelarusification, bilingualism. In the international… Read More ›

Пётра Мурзёнак: Вырашэньне нацыянальнага пытаньня ў пачатку і ў канцы ХХ-га стагоддзя (часопіс “Культура, Нацыя”, №17, сакавік 2017, с. 13-35)

Пётра Мурзёнак: Вырашэньне нацыянальнага пытаньня ў пачатку і ў канцы ХХ-га стагоддзя У мінулым стагоддзі адбыліся дзьве гістарычныя падзеі, якія непасрэдна паўплывалі на станаўленьне беларускай нацыі. Абедзьве падзеі былі зьвязаны з крахам імперый, у 1917 годзе – Расійскай імперыі, у… Read More ›

Важнейшыя юбілейныя даты ў жыцьці беларусаў, красавік – май, 2017 (часопіс “Культура, Нацыя”, №17, сакавік 2017, с. 40-43)

Важнейшыя юбілейныя даты ў жыцьці беларусаў,  красавік – май 2017   4 красавіка – 460 гадоў з дня нараджэняя Льва Сапегі ( 1557-1633) дзяржаўнага, палітычнага, грамадскагаі ваеннага дзеяча ВКЛ   20 мая – 115 гадоў з дня нараджэняя Язэпа Пушчы… Read More ›

ПАВЕЛ ДОБРОВОЛЬСКИЙ: Каких замков лишилась Беларусь и почему


ПАВЕЛ ДОБРОВОЛЬСКИЙ, TUT.BY НЕСВИЖСКИЙ ЗАМОК ФОТО: ALLCASTLE.INFO На территории Беларуси находилось более ста замков. 5 На землях, где воевали веками, их возведение было необходимым. Укрепления уничтожались в битвах, разбирались на строительные материалы или постепенно ветшали. От большинства из них ничего не осталось, максимум — фрагменты руин и остатки рвов… Read More ›

Якія гістарычныя падзеі замоўчвае школьная праграма

http://pierakmozam.by/rs/rss_nn/index.php “Наша Ніва” Навукоўцы абмеркавалі навучальную праграму па гісторыі Беларусі, сусветнай гісторыі і грамадазнаўству, якую праходзяць дзесяцікласнікі. У круглым стале ўзялі ўдзел Сяргей Тарасаў, Анатоль Трафімчык, Жанна Семянтовіч, Валянціна Лебедзева, Уладзімір Гуленка, Генадзь Сагановіч, Раман Цымбераў і Ніна Стужынская. Падрабязна прааналізаваў школьную… Read More ›

Амаль 400 гадоў таму беларусы вярнулі сабе Смаленск

1 лістапада 2016 года 1 снежня 1618 г было падпісанае Дзеўлінскае замірэнне паміж Рэччу Паспалітай і Маскоўскай дзяржавай. 5 Дзеўлінскае замірэнне было ўкладзенае на 12,5 гадоў у вёсцы Дзеўліна каля Троіца-Сергіевай лаўры пасля паходу на Маскву войска каралевіча Уладзіслава Вазы… Read More ›

Слуцк стал бело-красно-белым в честь героев восстания

27 лістапада 2016 года ФОТО: TUT.BY Более сотни активистов прошлись по главной улице города и провели митинг в парке. 2 Минский актив демократических сил посетил Слуцк для уличной акции в память об антисоветском восстании 1920 года. Более сотни активистов прошлись… Read More ›

Цікавая кніга: Гістарычны шлях беларускай нацыі і дзяржавы = The History of the Belarusan Nation and State / Выд. 2-е, дап.; М. Біч, Р. Гарэцкі, У. Конан і інш.; Рэдкал.: У. Арлоў і інш.; Пер. на англ. А. Бурсаў. – Мн.: ІП Зміцер Колас, 2005. – 440 с.: іл. ISBN 985-6793-06-2.

Гістарычны шлях беларускай нацыі і дзяржавы = The History of the Belarusan Nation and State / Выд. 2-е, дап.; М. Біч, Р. Гарэцкі, У. Конан і інш.; Рэдкал.: У. Арлоў і інш.; Пер. на англ. А. Бурсаў. – Мн.: ІП… Read More ›

«Белорусы – нация, которая старше россиян на 200 лет»

21 лістапада 2016 года ФОТО: «БЕЛСАТ» В Гродно презентовали первые учебники по истории, написанные с белорусской точки зрения. 64 В центре городской жизни Гродно состоялась долгожданная презентация двух новых книг по истории: «История средневековой Европы V-XV в.в.» Олега Трусова и… Read More ›

Бібліятэка слайдаў “БЕЛАРУСЬ НАЗАЎСЁДЫ”, серыя №6: “Belarusian Statehood” (in English), аўтар Пётра Мурзёнак; Library of slide-shows “BELARUS FOREVER”, issue 6: “Belarusian Statehood”, author Piotra Murzionak

Бібліятэка слайдаў “БЕЛАРУСЬ НАЗАЎСЁДЫ” створана для адукацыі грамадзян Беларусі па гісторыі, культуры і будучыні Беларусі. The library of slide-shows “BELARUS FOREVER” was created for people education in history, culture, and future of Belarus. slide-show-%e2%84%966-belarusian-statehood-by-piotra-murzionak-october-2016

Бібліятэка слайдаў “БЕЛАРУСЬ НАЗАЎСЁДЫ”, серыя №5: “Абвяшчэнні незалежнасці Беларусі”, аўтар Пётра Мурзёнак; Library of slide-shows “BELARUS FOREVER”, issue 5: “Declaration of Inredendence of Belarus”, author Piotra Murzionak

Бібліятэка слайдаў “БЕЛАРУСЬ НАЗАЎСЁДЫ” створана для адукацыі грамадзян Беларусі па гісторыі, культуры і будучыні Беларусі. The library of slide-shows “BELARUS FOREVER” was created for people education in history, culture, and future of Belarus. %d1%81%d0%bb%d0%b0%d0%b9%d0%b4-%d1%81%d0%b5%d1%80%d1%8b%d1%8f-%e2%84%965-%d0%b0%d0%b1%d0%b2%d1%8f%d1%88%d1%87%d1%8d%d0%bd%d0%bd%d1%96-%d0%bd%d0%b5%d0%b7%d0%b0%d0%bb%d0%b5%d0%b6%d0%bd%d0%b0%d1%81%d1%86

Ленін быў

“Радыё Свабода”, 6 лістапада 2016 года У Беларусі няма праграмы па дэкамунізацыі. Але гэта не перашкаджае прыбіраць савецкія помнікі па ўсёй краіне. Свабода налічыла 16 гарадоў і мястэчак, дзе за апошнія 18 год савецкія помнікі зьніклі з цэнтральных плошчаў. Яшчэ… Read More ›

АЛЕСЬ КРАЎЦЭВІЧ: Мы павінны пісаць гісторыю з пазіцыі нацыі

26.10.2016   “Хартыя 97” АЛЯКСАНДР КРАЎЦЭВІЧ Аляксандр Краўцэвіч звярнуўся да беларускіх гісторыкаў. 2 «Кожны грамадзянін – павінен быць адказным за ўсю краіну!» – так можна было б коратка сфармуляваць пасыл Краўцэвіча беларускім гісторыкам, якіх ён абвінавачвае ў нястачы прынцыповасці ў нацыянальных… Read More ›

Алег Трусаў выдаў «Гісторыю сярэднявечнай Еўропы» — гутарка

“Наша Ніва” 13.10.2016 Выйшла ў свет «Гісторыя сярэднявечнай Еўропы V—ХV ст.» Алега Трусава, дзе падзеі, што адбываліся на вялізнай тэрыторыі ад Партугаліі да Паволжа, упершыню разглядаюцца з беларускіх пазіцый. — Спадар Алег, роўна дваццаць гадоў таму ў Менску вялікім накладам (40 000 асобнікаў) была выдадзеная… Read More ›

15 кастрычніка (2016) — беларускамоўная вандроўка на Браслаўшчыну, у край азёр і храмаў

Маршрут: Мінск—Вiдзы—Опса—Браслаў—гара Маяк—Слабодка—Iказнь—Мінск. Падчас экскурсіі мы ўбачым цудоўны неагатычны касцёл Святой Тройцы ў Відзах — самае высокае культавае збудаванне на тэрыторыі Беларусі, наведаем сядзібу знакамітага роду Плятэраў і неагатычны касцёл Іаана Хрысціцеля ў Опсе, падымемся на гару Маяк, адкуль адкрываецца… Read More ›

Здымкі з 32-й Сустрэчы беларусаў Паўночнай Амерыкі

  32-я Сустрэча беларусаў Паўночнай Амерыкі, Аттава, 4 верасьня 2016 г.     Удзельнікі і госьці 32-й сустрэчы беларусаў Паўночнай Амерыкі, Аттава, 4 верасьня 2016 года (злева направа): Юрась і Ўлада Шамецькі, Дэвід Кілгор, Станіслаў Заборовскі, Мікола Беланюк, Пётра Мурзёнак,… Read More ›

Валянцін Голубеў: Незалежнасць Беларусі абвяшчалася ўсім народам

ВАЛЯНЦІН ГОЛУБЕЎ Дзесяткі тысяч людзей дзяжурылі каля Вярхоўнага Савета 25 жніўня 1991 года.   Пра гэта charter97.org распавёў дэпутат Вярхоўнага Савета Беларусі XII склікання, доктар гістарычных навук, вядучы навуковы супрацоўнік Інстытута гісторыі Акадэміі навук БеларусіВалянцін Голубеў. — 25 жніўня 1991… Read More ›

Сергей Волков: Чем День Воли и БНР так опасны для властей Беларуси?

Сергей Волков, специально для “Белорусского партизана”, 12:14 25/03/2016 ! Позиция и отношение человека к роли БНР способны в какой-то мере выявить его мироощущение и восприятие окружающей реальности. Сергей Волков, Председатель отдела Белорусско-Американского Объединения БАЗА в Южной Флориде мнения автора Белорусское… Read More ›

Прэм’ер Беларусі, які не рызыкнуў стаць дыктатарам

Раман Скірмунт З нагоды 98-й гадавіны абвяшчэння БНР нельга не ўзгадаць яе прэм’ер-міністра Рамана Скірмунта (1868-1939). Ягонае імя без перабольшання асацыюецца са свабодаю і незалежнасцю Беларусі. Постаць Скірмунта паступова выходзіць з цені мінулага, нават з цяжкасцямі і ў гэтым няма… Read More ›

Голубеў: У Беларусі варта адзначаць 4 дні незалежнасьці

“Радыё Свабода”, 24 сакавіка 2016 года Валянцін Голубеў Іншыя артыкулы на гэтую тэму Топ-12 фактаў пра Менскую Вясну-1996 24 сакавіка 1996 году адбылася першая масавая акцыя легендарнай «Менскай вясны», якая ўратавала Беларусь ад аншлюсу. 12 фактаў, якія трэба ведаць пра падзеі 1996 году…. Read More ›